Cichlidenkwekers

Van alle Malawi Cichliden heeft Pseudotropheus Saulosi het kleinste leefgebied.
Ps. Saulosi komt alleen voor ter hoogte van Taiwan Reef, een onderwater berg (rif), gelegen op 9 kilometer noordwest van het eiland Chisumulu.
Taiwan reef, ook wel ‘Taiwanee reef’ genoemd, betekent in het Chichewa (de lokale taal van Malawi) ‘verloren kind’.

Deze fraaie Mbuna is in Juni 1989 op Taiwan reef ontdekt op een expeditie van Ad Konings en Walter Dieckhoff.
Zoals voor hen gebruikelijk was, maakten Koning en Dieckhoff daarbij gebruik van een boot en medewerkers van de in Malawi gevestigde visexporteur Stuart Grant.
Ondanks barre weersomstandigheden en een levensgevaarlijke stroming, slaagde Stuart Grant’s medewerker Saulos Mwale er als enige in om op 20 Juni 1989 enkele van deze schitterende toen nog onbekende Cichliden boven water te halen.
In de 1e druk uit 1989 van “Malawi Cichlids in their natural habitat” maakt Ad Konings melding van deze nieuwe soort die hij “Pseudotropheus species Taiwan” noemde.
Echter, al minder dan èèn jaar later, in 1990, wordt deze nieuwe soort door Ad Konings nader omschreven en definitief vernoemd naar Saulos Mwale, dit vanwege diens heldhaftige duik van die 20e juni 1989 om de soort voor de liefhebberij te bemachtigen.

(Saulos Mwale is helaas op 1 april 1996 overleden aan de gevolgen van Aids, tot die tijd was Saulos hoofd van het duikteam van Stuart Grant en was tevens manager van het vangstation van Stuart Grant op Malawi).

Meteen in 1989 was het Stuart Grant duidelijk dat deze nieuwe soort een ongekend mooie Cichlide was, een parel die in de aquariumliefhebberij gretig aftrek zou vinden.
Door Stuart Grant werd op zijn erf in Salima een houten boot gevuld met water om daarin massaal met Saulosi’s te kweken.
Zijn bedoeling was om de soort in de liefhebberij te introduceren door in èèn keer honderden nakweek Saulosi’s op de markt te brengen.
Tot die tijd had Stuart Grant al vaak meegemaakt dat Europese kwekers wildvang van nieuwe soorten bij hem kochten, en de kwekers hiermee naam maakte en de nakweek voor veel geld verkochten.
Dit waren dingen die Stuart Grant graag op zijn eigen conto had geschreven.
Met de Saulosi wilde Stuart het dit keer dan ook anders doen.
Ook wilde Stuart Grant de regering van Malawi laten zien dat hij niet alleen vissen uit het meer wegnam, maar deze zelf ook nakweekte.
Daarvoor bouwde Stuart Grant in 1990 een groter vishuis met vele volumineuze betonnen (kweek) putten.
Zijn plan van een massale nakweek van de Saulosi slaagde echter maar gedeeltelijk want hoe absurd dit ook mag klinken, is het in Malawi niet eenvoudig om Malawi Cichliden te kweken. Het kan in de nacht zo koud zijn, dat de warmte behoevende Malawi Cichliden in onverwarmde bassins de lust tot kweken al snel vergaat.
Tevens is op winderige dagen het water bij Kambiri Point zeer troebel en voor Stuart Grant onbruikbaar om daar zijn kweekbassins mee te vullen.
Al met al werd Pseudotropheus Saulosi in 1990 toch door Stuart Grant op de markt gebracht.
In de aquariumwinkels bedroeg de prijs doorgaans 50 $ “US dollar” voor een koppel, een verkoopprijs welke in de daarop volgende jaren nauwelijks zou wijzigen.
Ook de afgelopen jaren bedroeg de prijs in de Nederland en Duitse speciaal handel € 50 a € 65 voor een wildvang koppel en € 35 voor een nakweek halfwas koppel.

(Stuart Grant is helaas op 70 jarige leeftijd op 11 oktober 2007 in Malawi overleden aan een hartaanval.
Zijn visvang- en exportbedrijf in Malawi wordt sindsdien voortzet door zijn aangehuwde zoon).

In het aquarium is Ps. Saulosi een zeer attractieve Mbuna.
Ps. Saulosi heeft een maximale lengte van 8 cm en behoort tot de kleinere blauw gestreepte Mbuna’s.
Overigens zijn alleen de mannetjes blauw met verticale zwarte strepen, de vrouwtjes zijn egaal oranje geel, exact de kleur van het doosje van de vroegere Kodak fotorolletjes.
Ondanks zijn geringe lengte is het mannetje uitstekend in staat om grotere vissen te verjagen.
In zijn natuurlijke leefomgeving leven de mannetjes solidair en vormen de gele exemplaren (vrouwtjes en nog niet ingekleurde mannetjes) groepen van 50 of meer exemplaren.
Mannetjes houden een territorium bezet van 2 bij 2 meter, hetgeen uitzonderlijk groot is voor een kleine Mbuna.
Dit territorium ligt doorgaans rond een steen en wordt vrijwel nooit door het mannetje verlaten en fel verdedigd tegen andere mannetjes en indringers.
Alleen mannetjes die erin geslaagd zijn een zulks een territorium veilig te stellen, zijn volledig op kleur.
Een dergelijke mannetje laat met deze “broedkleuren” aan vrouwtjes weten dat hij erin geslaagd is een paaiplaats te hebben veilig gesteld.

Het houden van de Pseudotropheus Saulosi

Ps. Saulosi kan gehouden worden in aquaria van tenminste 80cm, maar liever nog in een aquarium van 100cm of groter.
De mannetjes zijn nogal actief en druk, met name ook in het aanbalsen van vrouwtjes, zodat het, het beste is om een mannetje samen met meerdere vrouwtjes te houden.
Het ideale Saulosi aquarium bevat een ruime hoeveelheid gestapelde keien, zodat er in het aquarium voldoende schuilgelegenheid is.
Het mannetje houdt een territorium bezet rond een grote steen en de steenformaties dienen ook als paaiplaats.
Voor de bodem kunt u grof zand of fijn grind of een soortgelijk substraat gebruiken.
In het ideale Saulosi aquarium bevindt zich GEEN kien-, mangrove- of wortelhout, omdat dergelijk hout humus- en/of looizuur afgeeft en het water te zeer aanzuurt.
De pH moet in het Saulosi aquarium een waarde hebben tussen de 7 en 8 graden.
De temperatuur dient tussen de 24 en 27 C te zijn.
Ps. Saulosi kan goed gehouden worden met andere Malawi Cichliden.
De Saulosi mannetjes kunnen echter wel temperament vol reageren op andere Mbuna’s met verticale strepen, dit als zij hier een soortgenoot in menen te herkennen.

Voeding Pseudotropheus Saulosi

De moeilijkheid van het houden van Pseudotropheus Saulosi is niet alleen gelegen de territoraliteit van de mannetjes, maar ook in het aanbieden van de juiste soort en hoeveelheid voeding.
Saulosi’s lijken altijd hongerig en kunnen meerdere keren per dag enorme hoeveelheden voer naar binnen werken, en kunnen gemakkelijk worden overvoerd.
Saulosi’s voeden zich in het Malawi meer voornamelijk met algen van de Aufwuchs.
Die Aufwuchs bevat ook ongewervelde diertjes die door de Saulosi’s met de algen meegegeten worden, maar het hoofdbestanddeel van hun voeding is plantaardige kost.
Saulosi’s zijn dus overwegend herbivoren.
Ook in het aquarium dient de voeding hoofdzakelijk plantaardig en vezelrijk voeding te zijn, zoals bijvoorbeeld Spirulina houdende vlokken.
Alle goede droogvoeders worden door Saulosi’s graag gegeten en ook diepvries voeding van goede kwaliteit, zoals bijvoorbeeld mysis en cyclops, zijn geschikt voor Saulosi’s, mits maar geregeld afgewisseld wordt met een voeding die rijk is aan vezelstoffen.
Het droog- en diepvriesvoer dat u in het aquarium geeft zal echter altijd veel voedzamer zijn, dan het geen Saulosi’s in het meer vinden, zodat u dus spaarzaam dient te voederen.
Bijvoorbeeld 2 of 3x per dag en niet meer dan in 1 minuut wordt opgegeten.

Kweek Pseudotropheus Saulosi

De kweek van Ps. Saulosi is niet erg moeilijk.
De paaiplaats ligt in het territorium van het mannetje, en wordt door het mannetje vrij gehouden van indringers.
Deze paaiplaats kan een door het mannetje naast een steen geconstrueerde kuil zijn, of een vlak stuk steen fungeert als paaiplaats.
Het mannetje probeert met zijn sidderend gepronk en baltsende zwembewegingen een vrouwtje het hof te maken en naar de paaiplaats te loken.
Als een vrouwtje zich paringsbereid toont, blijft zij in het territorium van het mannetje.
Het mannetje plaatst zich vervolgens voor het vrouwtje, laat zich zakken en drukt zijn aarsvin tegen de paaiplaats en stort zijn homvocht uit, terwijl het vrouwtje met haar mond de aarsvin van het mannetje aftast en zo hom in haar bek krijgt.

(Het vrouwtje heeft dus al homvocht in haar bek genomen nog voor ook maar èèn eitje is afgezet!).
Het mannetje cirkelt vervolgens horizontaal om het vrouwtje heen die met het mannetje mee gaat cirkelen, het paar draait zo rondjes met een diameter van ongeveer 10cm.
Na een paar rondjes hapt het mannetje met zijn bek tegen de aarsvin van het vrouwtje, wat haar stimuleert enkele eitjes af te zetten, doorgaans 1, 2 of 3 stuks.

Onmiddellijk na het leggen van de eitjes neemt het vrouwtje deze in haar bek waarna het vrouwtje opnieuw met haar bek de aarsvin van het mannetje aftast die zijn hom uitstoot.
De hele procedure van rondjes draaien en eitjes afzetten wordt zo’n 10 tot 35 keer herhaald, waarbij er totaal zo’n 15 tot 55 eitjes worden afgezet en in de bek genomen.
(Jonge en nog kleine vrouwtjes zetten 15- 20 eitjes en volledig uitgegroeide vrouwtjes zetten 40- 55 eitjes af.)
Het duurt 20 tot 35 minuten totdat alle eitjes zijn afgezet in de bek genomen zijn.
Tussen de verschillende ei afzettingrondes door, is het mannetje voortdurend bezig nieuwsgierige indringers te verjagen, het mannetje is daarbij nog feller dan gewoonlijk, het vrouwtje blijft tijdens de verjaging op de paaiplaats, en helpt in mindere mate en slechts incidenteel mee om indringers te verjagen.
Als alle eitjes zijn afgezet verlaat het vrouwtje de paaiplaats en trekt zich met haar bek vol met bevruchte eieren terug op een rustige plaats.
Ps. Saulosi is een maternale (moederlijke) muilbroeder, het mannetje bemoeit zich na de bevruchting niet meer met het broedsel en het vrouwtje.
Het vrouwtje houdt het broedsel in haar bek en zij eet de eerste dagen niet.
Na 5 tot 10 dagen eet zij af en toe kleine beetjes.
Na 3 weken (18 tot 24 dagen) laat zij de jongen los (15 tot 55 stuks) die dan nog allemaal geel zijn.

Op een leeftijd van 3 a 4 maanden (de Saulosi’s zijn dan 3 tot 4cm) beginnen de mannetjes blauw in te kleuren, de vrouwtjes blijven geel.
Nadat het vrouwtje de jongen heeft losgelaten, kan dit jongbroed gevoerd worden met artemia naupliën of ander stofvoer van een goede kwaliteit.
Het vrouwtje geeft tenminste nog een week postnatale bescherming, ze biedt de jongen beschutting bij dreigend gevaar of tijdens de nacht door de jongen weer terug in haar bek te nemen.

Website auteur: www.saulosi.nl